WAP: Cep Telefonunda İnternet

0
6

WAP teknolojisi, cep telefonlarının internete bağlanmalarını mümkün hale getiren özel bir protokole dayanır. WAP siteleri şimdi alıştığımız internet siteleri kadar geniş bir içerik sunamıyorlar; fakat geleceklerinin parlak olduğu da açıkça ortada.

Teknolojideki büyük ve süratli gelişim yalnızca bilişim eserleri ile sonlu değil; telekomünikasyon alanında da çok önemli bir İvme yakalanmış durumda. Birkaç yıl öncesine kadar insanların cep telefonlarını kullanarak birbirleriyle haberleşebileceklerini söyleseler, herhalde kimse buna inanmazdı. Lakin bugün geldiğimiz nokta, gelişim sürecinin suratını anlamamız için son derece kâfi ipuçlarını vermeyi başarıyor.

Cep telefonları da, bilgisayarlar üzere daima gelişiyorlar. Yeni modeller daha hafif, daha küçük ve daha şık. Ayrıyeten daha uzun müddet dayanan pillere sahipler ve WAP teknolojisi ile yüzde 100 uyumlular…

WAP Teknolojisi Ne İşe Yarıyor?

WAP teknolojisi ne işe yarıyor?

“Wireless Application Protocol”, yani WAP ismi verilen bu yeni özellik, cep telefonlarının internete bağlanmalarını sağlamakla vazifeli. Diğer bir deyişle WAP, interneti cebimizde taşımamızı sağlıyor. Artık telefonumuzdan hava durumunu yahut vizyondaki sinemaları öğrenebiliyoruz ya da e-posta kutumuzu denetim edebiliyoruz.

WAP ile yapabileceklerimiz yalnızca bunlarla da sonlu değil. İşte size birkaç küçük örnek daha.. İş mi arıyorsunuz? Tahminen de birisinin adresini mi bulmanız gerekiyor. Uçak rezervasyonu yaptırmanız lazım yahut ödeme talimatlarınızı denetim etmek istiyorsunuz. Bunların hiçbirisi sorun değil; zira cebinizde WAP uyumlu cep telefonunuz var.

Bir vakitler bu tip süreçler için şubelere gitmek ve numara alıp sıra beklemek gerekiyordu. Daha sonra internet bankacılığıyla tanıştık ve bu süreçleri oturduğumuz yerden yapmaya başladık. Bugünlerde ise cep telefonumuzu kullanarak bile hesaplarımıza ulaşabiliyoruz. Cep telefonları, bilhassa finansal süreçler konusunda çok geliştiler. Telefonunuzdan banka hesaplarınızı denetim etmeniz ve borsa bilgilerini takip etmeniz mümkün. Bunun için bankanızın WAP şubesine girmen iz kâfi olacaktır.

Cepteki Sorunlar

CEPTEKİ SORUNLAR

Tüm bu avantajlara karşın, cep telefonundan internet erişimi sağlamanın da birtakım meseleleri yok değil. Her şeyden evvel konutunda 17 inçlik monitörüyle internet sayfalarını gezen biri için cep telefonunun minicik ekranı çok yetersiz kalacaktır. Bu yüzden WAP teknolojisi, internet sayfalarını gelişmiş multimedya özelliklerinden mahrum bir formda sunmak zorunda kalıyor. Hasebiyle karşınızda yalnızca metinleri, temasları ve kimi durumlarda da şirket logolarını görebiliyorsunuz. Yani bir WAP sayfası, alıştığımız web sayfalarından epey farklı bir görünüme sahip.

Tabii bu bahse değişik bir açıdan bakmak da mümkün. Gereksiz süslemelerden mahrum olan WAP sayfalarının kimi avantajları var. Bu sayede karşınıza yalnızca gereksiniminiz olan bilgiler çıkıyor ve gereksiz ayrıntılar otomatik olarak eleniyor.

Cep telefonları ile internet ilişkisi kurmak, özel bir tarife üzerinden fiyatlandırılıyor. Bu tarifede yer alan fiyatlar ülkeden ülkeye değişiklik göstermekle birlikte, bilgisayarınızdan yapacağınız temasa oranla çok daha yüksek. Ayrıyeten WAP ilişkilerinin sunduğu sürat, olağan bir internet irtibatına nazaran biraz daha yavaş.

WAP ve GPRS

WAP VE GPRS

WAP, yalnızca bu özelliği destekleyen telefonlarda çalışır ve evvelce abonesi olduğunuz operatörün de WAP hizmetini sunuyor olması gerekmektedir. Fakat ülkemizde faaliyet gösteren tüm GSM operatörleri, kullanıcılarına WAP (ve hatta GPRS) hizmeti vermektedirler.

WAP özelliğine sahip olan cep telefonlarında küçük bir internet tarayıcısı ve internet temasını gerçekleştirmek için gerekli olan donanım yer alır. WAP ile internete bağlandığınızda, telefonunuz da WAP sitelerini görüntülemek için “WML” (Wireless Markup Language) evraklarını kullanır. Bu evraklar, bilgisayarımızdan internete girerken kullanılan “HTML” (Hyper Text Markup Language) lisanının kolaylaştırılmış bir sürümünü temsil ederler.

WML’nin en büyük özelliği; internet sayfalarını cep telefonunun yahut avuçiçi bilgisayarın küçük ekranında gösterebilmesidir. Bu noktada daha evvel yaptığımız uyarıyı bir defa daha tekrarlayalım… Cep telefonunuz ile ulaşabileceğiniz internet sayfaları, asla bilgisayarınızda açtığınız sayfalar kadar renkli ve kapsamlı olmaz. Bir WAP sayfasını oluşturan datalar, transfer suratının artması gayesiyle sıkıştırılırlar.

WAP uyumlu bir cep telefonu, tıpkı anda GPRS teknolojisini de destekliyor olabilir.

GPRS teknolojisi, cep telefonlarından internete bağlanma sürecini hem daha süratli bir hale getirir; hem de fiyat açısından çok daha uygundur. Bu yüzden GPRS’e ikinci jenerasyon WAP demek bile çok yanlış olmaz. MMS uyumlu tüm cep telefonları, birebir vakitte GPRS dayanağı de sunar. Zira MMS bildirilerinin iletilmesi için özel bir GPRS çizgisi kullanılıyor.

GPRS uyumlu telefonların teknik özelliklerine göz atarsanız, GPRS satırının yanında “class”, yani “sınıf” terimini göreceksiniz. Bu terim, telefonun sunduğu GPRS özelliğinin sınıfını temsil eder. GPRS sınıfı ne kadar yüksek olursa, ilişki suratı da birebir oranda yükselir.

GPRS Sınıfları

GPRS SINIFLARI

Bugün kullanılan 12 farklı GPRS sınıfı bulunuyor ve bu sınıflar, birbirlerinden upload (veri göndermek) ve download (veri almak) suratları ile ayrılıyorlar.

GPRS sınıfını ve buna bağlı olarak suratını belirleyen elken ise kullanılan slot sayısı. Her bir slot, irtibat için kullanılan kanalı temsil ediyor. GPRS sınıflarının hepsinde 2 ya da daha fazla slot bulunur ve data transferi bu slotlar üzerinden gerçekleşir. Tek bir slot, saniyede 1.4 KB’lık bilgi transfer yeteneğine sahip. Ayrıyeten upload ve download için farklı slotların kullanıldığını bilmenizde de fayda var. Örneğin GPRS Class 3, 2 download ve 2 upload slotuna sahip. Kolay bir hesap yaparsak Class 2 telefonların 2.8 KB/sn download ve 2.4 KB/sn upload suratı sunduğunu anlayabiliriz. Class 8’de ise 4 download ve 1 upload slotu bulunuyor. Yani download suratı saniyede 5.6 KB iken upload suratı 1.4 KB ile sonlu.

GPRS sınıflarının büyük çoğunluğu, sahip oldukları slotların hepsini tıpkı anda kullanamaz. Bu yüzden etkin slot sayısına da dikkat etmelisiniz. Etkin slot sayısı, telefonun birebir anda kullanabildiği slot adetini temsil eder. Örneğin GPRS Class 6, 3 download ve 2 upload slotu ile çalışır. Fakat etkin slot sayısı 4 ile sonludur. Örneğin 4.2 KB/sn (3 slot) ile download yapıyorsanız, tıpkı anda gerçekleştirilen upload süreçleri için lakin tek bir slot kullanılabilir. Yani upload suratınız 1.4 KB/sn ile hudutlu kalacaktır.

Akıllı Telefonlar

AKILLI TELEFONLAR

El bilgisayarlarının temel özellikleri ile cep telefonunu birleştiren akıllı telefonlar, yani “smartphone”lar, her geçen gün biraz daha yaygınlaşıyor. Bu tip aygıtların büyük kısmı standart bir cep telefonu görünümüne sahip olsalar da, aslında hepsi işletim sistemlerinin yardımıyla çalışıyorlar.

Nokia’nın Communicator’ı ve Sony Ericsson’un P8OO’ü, şu an için akıllı telefonlara geçiş etabı olarak kıymetlendirilebilir. GPRS ve WAP ile Internet’e bağlanabilen ve Bluetooth üzere ekstra özellikler sunan bu tip eserler, birebir vakitte multimedya uygulamaları konusunda da epey iddialılar. Standart bir PDA ile yapabileceklerinizin büyük çoğunluğunu, kolay işletim sistemleri ile çalışan bu telefonlarla gerçekleştirmeniz mümkün.

Pocket PC 2002 ya da Palm OS üzere gelişmiş işletim sistemlerinin farklı sürümlerini kullanan cep telefonları ise şimdi tam manasıyla yaygınlaşmış değil. Akıllı telefon konseptinin aslında bu tip eserleri gaye aldığı artık herkes tarafından biliniyor. Yakın gelecekte tüm kullanıcıların elinde Pocket PC fonksiyonlarını büsbütün yerine getirebilen cep telefonları görürseniz şaşırmayın. Zira taşınabilir irtibatın atacağı bir sonraki adım bu tarafta olacak.

Evrensel Kısaltmaların Dili

EVRENSEL KISALTMALARIN DİLİ

Cep telefonları günümüzde altın çağlarını yaşıyorlar. Siz de teknolojinin sunduğu bu mucizevi aygıtlardan yararlanmak istiyorsanız, işe kimi üniversal kısaltmaların manalarını öğrenerek başlayabilirsiniz. İşte taşınabilir teknolojide kullanılan üniversal kısaltmalar ve manaları.

GSM, Küresel System tor Mobile Telecommunications

Analog telefon şebekeleri, 80’li yılların sonunda yerlerini dijital şebekelere bırakmaya başladılar. 1995 yılında tüm Avrupa, büsbütün GSM şebekeleri tarafından kapsanır hale gelmiştir. Yani GSM kısaltması, aslında cep telefonları için kullanılan özel ağı temsil etmektedir. GSM şebekeleri yalnızca konuşmamızı sağlamazlar; tıpkı vakitte faks alıp göndermemizi, kısa ileti (SMS) teknolojisinden yararlanmamızı, tele sekreter özelliğini kullanmamızı ve internete ulaşmamızı da mümkün hale getirirler.

WAP, Wireless Application Protocol

1999 yılında ortaya çıkmaya başlayan WAP teknolojisi, GSM şebekelerinin birinci kere internetle tanışmalarını sağladı. Bilgisayarların internet erişimi için kullandıkları protokollerin benzerleri, yeni geliştirilen bu teknoloji tarafından da kullanılmaktadır.

GPRS ve MMS

GPRS, General Packet Radio Service

2000 yılı, GSM şebekeleri için son derece kıymetli bir yıl olmuştur. Zira cep telefonlarından kurulan internet ilişkilerinin suratı, GPRS ismi verilen yeni sistem sayesinde değerli oranda artmıştır. Evvelki sistemlere nazaran 6 kat daha süratli olan GPRS teknolojisi, 64 Kbit/saniye’lik değerli bir sürate ulaşabilir.

GPRS teknolojisi ile donatılan bir cep telefonunun daima olarak internete bağlı olduğu söylenebilir. Zira bu teknoloji, her türlü bilginin daima güncellenebilmesi için bağlantı girişini açık fiyat ve data alıp göndermeye hazır bir formda sizden gelecek komutları bekler. İşte bu özelliğe “always on” (her vakit açık) ismi verilmektedir.

GPRS’in sağladığı başka bir kıymetli avantaj ise, suratı artırırken maliyetleri düşürmesi biçiminde özetlenebilir. GPRS yardımıyla kurduğunuz internet irtibatı, bağlı olduğunuz mühlet yerine aldığınız ve gönderdiğiniz data büyüklüğüne nazaran fiyatlandırılır. VYAP ise fiyatlandırma için müddet kriterini göz önünde bulundurur.

MMS, Multimedya İletileşme Servisi

Cep telefonlarının hayatımıza kattığı en büyük yeniliklerden birisi, kuşkusuz SMS’dir. Bir telefondan diğer bir telefona gönderilen düz metinlerin, bağlantı kurmayı da farklı bir boyuta taşıdığı artık herkes tarafından kabul edilen bir gerçek. Uygun maliyet de işin içine girdiğinde, bildiri göndermek vakit zaman konuşmanın bile önüne geçmeyi başarıyor.

SMS ile başlayan iletileşme çılgınlığı, bugün MMS (Multimedya İletileşme Servisi) ile devam ediyor. MMS’in SMS’den farkı, bildirilerin yalnızca metinlerden oluşmaması. Bir MMS bildirisi metinlerle birlikte fotoğraf ya da melodi içerebiliyor. Lakin fotoğraf dendiğinde aklınıza yalnızca küçük siyah noktacıklar ile yaratılan logolar gelmemeli. Burada bahsettiğimiz fotoğraflar renkli ve JPEG üzere formatlara sahip. Yani bilgisayarlarımızda görmeye alıştığımız fotoğraf belgelerini MMS uyumlu telefonlarda da kullanabiliyoruz. Şayet telefonunuz birde kameraya sahipse, bu durumda çektiğiniz fotoğrafları başka bir telefona gönderme bahtına da sahip olacaksınız.

Dikkat: Emülatörler

DİKKAT: EMÜLATORLER

WAP sayfalan, olağan kurallar altında bilgisayarda görüntülenemezler. Olağan kaideler altında diyoruz; zira özel emülatörleri kullanarak imkansızı gerçeğe dönüştürmeniz mümkündür. Bu emülatörler, “.wml” uzantılı sayfaları bilgisayarınızda görüntülemenizi sağlarlar. İşte en çok tercih edilen emülatörler ve ilgili web adresleri:

• Klondike (www.apachesoftware.com)
• SmartPhone (www.yospace.com)
• Winwap (www.winwap.org)

Bilgi: WAP Siteleri Rehberi

BİLGİ: WAP SİTELERİ REHBERİ

İnternetteki web sitelerini nasıl bulacağınızı biliyorsunuz… Pekala lakin aradığınız bir WAP sitesini nasıl bulacaksınız? Şayet cep telefonunuzun WAP arayüzünde gelişmiş bir arama motoru varsa şanslısınız demektir. Lakin arama motorunu bulamadıysanız çabucak ümitsizliğe kapılmayın. Bu üzere bir durumda İngilizce içerikli ” www.2thumbswap.com ” yahut ” www.wapitout.com ” sitelerinden yardım alabilirsiniz.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz